Δευτέρα, 6 Μαΐου 2013

Ρήγας Φεραῖος



«Ἱκανὸν ἔσπειρα σπόρον· θέλει βλαστήσει καὶ τὸ γένος μου θέλει συλλέξει τὸν γλυκὺν αὐτοῦ καρπόν».
Ἐνῷ τὰ γεγονότα  συνεκλόνιζαν τὸν Ἑλληνικὸν χῶρον καὶ ἡ μία ἐπαναστατικὴ ἐνέργεια διεδέχετο τὴν ἄλλην, ἡ μεγάλη μορφὴ τοῦ Ρήγα προβάλλει εἰς τὸν ἱστορικὸν ὁρίζοντα. Ἐγκαταλείπει τὴν ἰδιαιτέραν πατρίδα του, Βελεστῖνον διότι ἐφόνευσε κάποιον Τοῦρκον καταπιεστήν καὶ καταφεύγει ἀρχικῶς εἰς τοὺς ἀρματωλοὺς τοῦ Ὀλύμπου. Μεταβαίνει κατόπιν εἰς τὸ Ἅγιον Ὄρος, ἐκεῖθεν εἰς Κωνσταντινούπολιν καὶ τελικῶς εἰς τὰς Παραδουναβίους Ἡγεμονίας εἰς τὰς ὁποίους θὰ εὕρῃ μεγαλυτέρας εὐκαιρίας δράσεως, ἐλευθερίαν καὶ φίλους. Προσχωρεῖ εἰς τὸν γαλλικὸν δημοκρατισμόν καὶ ἐναποθέτει τὰς ἐλπίδας του εἰς τὴν Γαλλικὴν Ἐπανάστασιν.

Εἰς τὰς χώρας αὐτὰς πολλοὶ Ἕλληνες κινοῦνται καὶ δροῦν τὴν ἰδίαν μὲ τὸν Ρήγαν ἐποχήν. Ἡ δωδεκάφυλλος «Χάρτα» του, τὴν ὁποίαν ἐτύπωσε τὸ  1797, πρέπει νὰ θεωρηθῇ ὡς ὁ ἐπιτελικὸς χάρτης τῆς Ἑλλάδος ἐκείνης τῆς ἐποχῆς. Ἡ Ἑλλὰς τοῦ Ρήγα ἤρχιζεν ἀπὸ τὰ Καρπάθια καὶ τὸν Δούναβιν καὶ κατέληγεν εἰς τὴν Κρήτην. Ἀπὸ τὴν Ἀδριατικὴν καὶ τὸ Ἰόνιον  ἔφθανε μέχρι τοῦ Εὐξείνου, τῆς Βιθυνίας καὶ τῆς Μικρᾶς Ἀσίας. Ὁ Ρήγας ἦτο βέβαιος ὅτι οἱ Ἕλληνες θὰ ἀπέκτων τὴν ἐλευθερίαν των στηριζόμενοι μόνον εἰς τὰς ἰδικάς των δυνάμεις καὶ μὲ καθολικὴν ἐξέγερσιν. Τὴν ἐξέγερσιν ἐν τούτοις αὐτὴν δὲν τὴν περιώριζε μόνον εἰς τοὺς Ἕλληνας. Ἐπίστευεν εἰς μίαν καθολικωτέραν ἐπανάστασιν ὅλων τῶν ὑπὸ τὸν τουρκικὸν ζυγὸν στεναζόντων λαῶν. Ἐγνώριζεν ἐπίσης ὅτι οἱ λαοὶ εἶχον ἀνάγκην ἑνὸς ἀπαραιτήτου διὰ παρομοίας στιγμὰς ἐπαναστατικοῦ ἐνθουσιασμοῦ τὸν ὁποῖον προσεπάθησε νὰ ἐμφυσήσῃ διὰ τοῦ «Θουρίου» του. Σκοπός του ἦτο νὰ συναγείρῃ, νὰ ὠθήσῃ καὶ νὰ παροτρύνῃ. Ὑπῆρξε πολύτιμος ἡ συμβολὴ τοῦ Ρήγα καὶ τοῦ Θουρίου του εἰς τὴν προπαρασκευὴν τῆς ἐπαναστάσεως. Πολλὰ ἀπὸ τὰ πρωτόλεια αὐτὰ δίστιχα συνεκλόνισαν τὰς καρδίας τοῦ ὑποδούλου λαοῦ. Ἰδιαιτέρως  δέ, οἱ πρῶτοι ὀκτὼ στίχοι οἱ ὁποῖοι ἤρχιζον μὲ τὸ δίστιχον:
«Ὥς πότε παληκάρια, νὰ ζοῦμεν στὰ στενά,
μονάχοι, σὰν λιοντάρια, στὲς ράχες, στὰ βουνά;»
καὶ κατέληγον εἰς τὸ δίστιχον:
«Κάλλιο ‘ναι μιᾶς ὥρας ἐλεύθερη ζωή,
παρὰ σαράντα χρόνια σκλαβιὰ καὶ φυλακή».
Ὁ Θούριος ἀποτελεῖται ἀπὸ 126 δεκαπεντασυλλάβους στίχους καὶ φέρει τὸν ὑπότιτλον «Ἤτοι Ὁρμητικὸς Πατριωτικὸς Ὕμνος πρῶτος εἰς τὸν ἤχον ΜΙΑ ΠΡΟΣΤΑΓΗ ΜΕΓΑΛΗ».
Τὸ 1789 ὁ Ρήγας κυκλοφορεῖ εἰς τρεῖς χιλιάδας ἀντίτυπα ἐπαναστατικὴς προκύρηξιν, διὰ τῆς ὁποίας καλεῖ εἰς ἐξέγερσιν κατὰ τῶν Ὀθωμανῶν τυράννων ὅλους τοὺς ὑποδούλους λαοὺς καὶ ὀλίγον ἀργότερον τὴν «Νέαν Πολιτικὴν Διοίκησιν τῶν κατοίκων τῆς Ρούμελης, τῆς Μικρασίας, τῶν Μεσογείων νήσων, καὶ τῆς Βλαχομπογδανίας», εἰς τὴν ὁποίαν περιέλαβε καὶ τὰ «Δίκαια τοῦ ἀνθρώπου καὶ τοῦ πολίτου». Τέλος ἡ μετάφρασις τῆς «Περιηγήσεως τοῦ νέου Ἀναχάρσιδος εἰς Ἑλλάδα», τὴν ὁποίαν ὁ Ρήγας καὶ ὁ κύκλος του ἀπεφάσισε νὰ συνεχίσουν καὶ νὰ ἐκδώσουν, εἶχε σκοπὸν καθαρῶς ἐθνικόν.
Δὲν περιορίζεται ἐν τούτοις εἰς τὴν συγγραφὴν μόνον πατριωτικῶν ἀσμάτων καὶ κειμένων. Ἐργάζεται καὶ μετέχει ὁ ἴδιος εἰς πᾶσαν κίνησιν διὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν τοῦ Γένους. Ἔρχεται εἰς ἐπαφὴν μὲ πλείστους κληρικούς, ἀρματολούς, καὶ ἄλλους ἐξέχοντας Ἕλληνας καὶ ξένους, καὶ αὐτοὺς ἀκόμη τοὺς Τούρκους, ὡς ὁ Πασβάνογλου, ἀπὸ τοὺς ὁποίους προσδοκᾷ  βοήθειαν. Ὀργανώνει ἀπαναστατικὸν δίκτυον καὶ ἀποκτᾷ ἐπαφὴν καὶ μὲ αὐτὸν τοῦτον τὸν Βοναπάρτην διὰ μίαν γενικοτέραν ἐξέγερσιν. Τοῦ ἀναπτύσσει μὲ ὑπόμνημα τὰ σχέδιά του καὶ τοῦ τονίζει ὅτι ἡ Γαλλία ἔχει πολλὰ νὰ ὠφεληθῇ ἐκ τῆς ἐπικρατήσεως τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως καὶ τῆς δημιουργίας ἑνὸς ἀνεξαρτήτου κράτους.
Ὁ μαρτυρικός του θάνατος ἐπεσφράγισε τὸν θρίαμβον τοῦ θουρίου του. Ὁ σπόρος τὸν ὁποῖον   ἔσπειρεν ἔπεσεν εἰς γόνιμον ἔδαφος. Εἰς τὰς Ἑλληνικὰς κοινότητας τοῦ ἐξωτερικοῦ ἀρχίζει νὰ ἀποδίδῃ καρπούς. Ἐκ τῶν κύκλων τῶν Ἑλλήνων αὐτῶν ἐκπηδᾷ ἡ μυστικὴ «Ἑταιρεία» τοῦ Ρήγα, τῆς ὁποίας αὐτὸς εἶναι ὁ ἀρχηγός. Σκοπός του εἶναι νὰ κατέλθῃ εἰς Ἑλλάδα, νὰ ἐξεγείρῃ τοὺς ἀνυπόμονους Σουλιώτας καὶ τοὺς ἀνυποτάκτους Μανιάτας καὶ νὰ προχωρήσῃ εἰς τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ τῆς ὑπολοίπου πατρίδος. Δυστυχῶς τὰ σχέδιά του προδίδονται καὶ συλλαμβάνεται εἰς τὴν Τεργέστην. Οἱ Αὐστριακοὶ παραδίδουν τὸν Ρήγαν μετὰ τῶν συντρόφων του εἰς τοὺς Τούρκους καί, τὴν 10ην Μαΐου 1789, ἡ συνοδεία φθάνει εἰς Βελιγράδιον. Τὴν νύκτα τῆς 24ης Ἰουνίου στραγγαλίζονται καὶ τὰ πτώματά των ρίπτονται εἰς τὸν Δούναβιν. Μετὰ τοῦ Ρήγα, ὁ ὁποῖος τότε ἦτο μόλις τεσσαράκοντα ἐτῶν, στραγγαλίζονται καὶ οἱ Εὐστράτιος Ἀργέντης ἐτῶν 31 ἔμπορος ἐκ Χίου, Δημήτριος Νικολίδης  ἐτῶν 32 ἰατρὸς ἐξ Ἰωαννίνων, Ἀντώνιος Μορωνιὸς ἐτῶν 27 ἔμπορος καὶ λόγιος ἐκ Χίου, Ἰωάννης Καρατζᾶς  ἐτῶν 31 λόγιος ἐκ Λευκωσίας,  Θεοχάρης Γεωργίου Τουρούντζιας ἐτῶν 22 ἔμπορος ἐκ Σιατίστης, Ἰωάννης Ἐμμανουὴλ ἐτῶν 22 ἀδελφὸς τοῦ προηγουμένου καὶ ὑπάλληλος τοῦ Ἀργέντη.


2 σχόλια:

  1. Πολύ καλή ανάρτηση!!!!
    Χρόνια πολλά και καλή εβδομάδα Πάνο!!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Εὐχαριστῶ. Χρόνια πολλὰ Μαργαρίτα!

      Διαγραφή

Παρακαλῶ γράφετε μὲ ἑλληνικοὺς χαρακτῆρες